✖Je kunt weten dat het goedkomt en toch angst voelen

Ik kan drie dagen opzien tegen iets wat ik zelf heb bedacht, zelf heb gepland en zelf heel graag wil doen.

En het suffe is: achteraf was het bijna altijd leuk.

Sommige mensen hebben voorpret.

Ik heb voorangst.

Want, waarom ook niet?

Wat me doet afvragen: ben ik nou, als je diep in mijn hart kijkt, een fatalist of een stoïcijn?

Het belangrijkste verschil tussen een fatalist en een stoïcijn is hoe ze met hun doemgedachten omgaan.

Een fatalist weet dat het ergste je gaat overkomen, dus waarom nog moeite doen?

Een stoïcijn weet het ook. Maar niet wanneer en hoe. Dus kun je beter toch nog je best doen om er wat van te maken. Niet om je lot te ontlopen. Maar als vorm van bezigheidstherapie. Een gevoel van controle. Een gevoel van zingeving.

Een beetje zoals een lot uit de loterij kopen. Als je zelf het eindgetal mag kiezen, heb je het idee dat je je eigen winkansen vergroot.

Wat, nou ja, gewoon onzin is. Je vergroot je kansen niet. Alleen het gevoel.

Wat mij betreft is dit de grootste paradox in het leven.

We hebben geen controle.

Maar we doen heel erg ons best om toch een vorm van controle te vinden.

Het feit is: we zijn heel erg afhankelijk van alles en iedereen. Van oorzaak en gevolg. Van het grote toeval dat het leven is.

Soms zit het mee. Vaak zit het tegen.

Nee heb je. Een trauma kun je krijgen.

Neem preppers.

Ken je die mensen?

Die voorraden aanleggen en bunkers bouwen? Volledig bezig zich voor te bereiden op de apocalypse. Water inslaan. Tig blikken witte bonen in tomatensaus. Batterijen. Een schep.

Zijn zij nou slim of zijn wij te dom?

Ik las een post van iemand die het beleg van Sarajevo heeft meegemaakt in de jaren ’90.

Ja, allemaal leuk hoor, die preppers. Maar op het moment dat de oorlog begint, heb je het misschien drie dagen langer aangenaam dan de rest. Uiteindelijk raakt alles op. En ben je net zo wanhopig en hongerig als ieder ander. Ook zij gaan bedelen en ritselen om te overleven. Dus waarom je leven zo inrichten? Als het op het eind toch niet uitmaakt?

Ik snap het cynisme van die persoon wel. Maar ik snap de preppers ook.

Het is een vorm van bezigheidstherapie. En wie ben ik om dat te veroordelen? Het maakt op het eind allemaal niets uit. Maar in de tussentijd moeten we toch wat.

Neem mijzelf.

Ik besef heel goed de zinloosheid van alles. En toch is mijn hoofd heel graag bezig met voorangst. In plaats van voorpret.

Geen idee waarom.

Dat is wat dat negatieve brein van mij graag doet. Lekker negatief en pessimistisch zijn over de toekomst. Scenario’s verzinnen over hoe alles mis kan gaan en me nauwelijks kunnen voorstellen dat iets wel leuk gaat zijn of gaat lukken.

Maar het is niet alleen een gedachtenspel dat in mijn hoofd gebeurt.

Ik voel de angst ook echt in mijn lijf, zelfs als de gedachten afwezig zijn. Of ik nou wil of niet. Het is er.

Het is er ooit ingeslopen en heeft een paar jaar mijn leven beheerst. Met therapie en pillen is het weer geslonken. Maar volledig verdwenen?

Ik vrees (ha) dat dit angstgevoel nooit meer weggaat.

Het is een modus operandi geworden. (dit is Latijn, just sayin’)

Ik heb gewoon altijd voorangst. Voor verjaardagen, concerten, bioscoopbezoekjes, sportsessies, etc.

• Soms zijn het allemaal gedachtenscenario’s over wat er allemaal mis kan gaan. Zeer levendig verbeeld in mijn hoofd.
• Vaak is het gewoon een gekkig stom voorgevoel in mijn buik. Meer niet.
• En heel heel heel soms voelt het als wat je bij een depressie kunt voelen. Totale leegte en zinloosheid en geen enkele gedachte dat het ook gewoon mee kan vallen en leuk gaat zijn.

Terwijl ik weet dat het waarschijnlijk leuk gaat zijn en absoluut mee zal vallen. Wat bijna altijd ook zo is.

HET VALT ALTIJD MEE.

Raar toch?

Je zou kunnen zeggen: als je het niet leuk vindt, dan ga je toch niet? Maar dit gaat niet om iets doen wat je niet leuk vindt. Het is ook geen variant van plankenkoorts.

Dit gaat gewoon om ‘voorangst’ in plaats van ‘voorpret’ voelen. Om een manier van ‘controle’ proberen te vinden over het grote onbekende van wat er gaat gebeuren.

De afspraak zelf is leuk. Anders had ik ‘m niet gemaakt. Maar zo voelt het vlak voor aanvang niet.

Hoe minder vaak ik het gedaan heb, hoe meer dagen van tevoren die angst aanwezig is.

Simon Sinek (1973, kantoorgoeroe) vertelde eens dat hij van topsporters leerde om spanning anders te interpreteren. Hij gebruikte dat inzicht ook wanneer hij een presentatie moest geven voor tientallen mensen. Want er is een verschil tussen hoe jij en zo’n grootheid naar die spanning kijken.

Die interpreteren die angst als: ik vind dit belangrijk. Daarom voel ik dit. Het is een vorm van opwinding. Ik heb er zin in.

Het is kortom MINDSET.

Terwijl de rest van de stervelingen denkt: ik ga kotsen, ik wil niet meer leven, het gaat volledig mis, ik kan het niet, waarom ben ik geboren.

Zo probeer ik ook te denken als ik mijn schoenen aantrek en mijn jas dichtrits. Als Simon bedoel ik. Niet als ‘end of the world’-type.

‘Je vindt dit belangrijk. Daarom voel je je zo. Dit is geen angst. Dit is spanning van: je hebt er zin in.’

Het werkt niet echt. Maar je moet wat.

Ik denk wel meer dingen om mezelf te motiveren.

Zoals: als je niet gaat, houd je de voorangst in stand.

En: je hoeft het niet leuk te hebben om toch te gaan.

Martine zei op Instagram tegen me: ik houd me vast aan de gedachte dat ik na afloop weer naar huis mag.

Dat gevoel ken ik heel goed. Het is helpend.

Johan past de ‘ik ga tien minuten’-strategie toe. Als het niet gaat, mag je van jezelf na 10 minuten weer naar huis. Wat in de praktijk dus eigenlijk nooit gebeurt. Want het is leuk.

Ja. Ik ben soms Johan.

Iris gaat altijd tarotleggingen doen om zich voor te bereiden en voelt zich al uitgeput voor ze de deur uit gaat. Klinkt goed. (Waar haal ik tarot?)

Patricia denkt als een commando alle scenario’s uit en maakt aantekeningen en bestudeert Google Street View.

Ik ben ook een beetje Patricia. Ik bereid me op alles voor. LAAT NIETS AAN HET TOEVAL OVER.

Terwijl het leven altijd toeval is.

Want er gebeuren altijd onverwachte dingen. En je moet erop vertrouwen dat je daarmee weet om te gaan. En ook al heb je er geen vertrouwen in, je zult er toch op dat moment mee moeten dealen.

Liz vertelde me een wijsheid:

‘Ik maak me altijd zorgen om wat fout kan gaan. Maar hetgeen wat fout gaat, is nooit waar ik me zorgen om had gemaakt.’

Ze zei dat ze die wijsheid van tomson darko had.

Ik kan me dus niet herinneren dat ik dit ooit gezegd heb. Maar ik neem bij dezen de credits op me. Want het is ABSOLUUT WAAR.

Dat is de hele paradox.

Maar niet getreurd.

Als je er extreem veel last van hebt, kun je in therapie. Dat leert je er wat makkelijker mee omgaan.

En voor de rest is het ook maar gewoon een vorm van bezigheidstherapie van ons hoofd. Het moet IETS te doen hebben.

En dat geeft mij dan wel weer rust.

Zolang je je niet gaat gedragen naar je angsten, is er eigenlijk niet zoveel aan de hand.

Het is gewoon hoe ons overgevoelige hoofd werkt.

Ik hoop dat je gedachten lief voor je blijven!

En als je meer wil lezen (waarom niet?) over mijn angsten en hoe ik die te lijf ging: een aantal hoofdstukken in mijn boek ‘ik hoop dat je gedachten lief voor je blijven’ gaat hierover.

liefs,

tomson

Dit is een aanvullende tekst op het boek ​Ik hoop dat je gedachten lief voor je blijven​ (2026).

x