🪐✖ Er zit een melancholisch gevoel in me dat nooit meer weggaat.

De mail van een paar weken geleden ​over de dood en zelfmoord​ maakte wat los in mijn inbox.

F. stuurde me een persoonlijke ontroerende mail terug die me raakte. Ze zei o.a.:

De dood is iets wat je als levende niet snapt en ook niet zal snappen, tot je er niet meer bent. En zelfs dan, dan ben je er niet meer, dus heb je het eigenlijk nooit ervaren. Want hoe ervaar je de dood, als je dood bent? Dan is er niets meer om te ervaren. Behalve natuurlijk voor men die gelooft in een hiernamaals. Ook al voelt dat voor mij ook als leven.

Ze vertelde dat ze afgelopen jaren te veel mensen heeft verloren. Maar dat in dit verdriet, ze onverwacht (maar gewenst) zwanger is.

Kan verdriet en blijdschap zo naast elkaar staan? Absoluut. Dat is de essentie van melancholie.

Ze sloot de persoonlijke mail af met dit:

Ik kan niet eens beseffen dat mijn lichaam op dit moment leven aan het maken is. Ik ben er letterlijk nu mee bezig, maar het is niet iets wat je bewust doet - ik bouw geen lego set, maar toch is er over 6 maanden een kleine spruit. Daarbij rijst mij bij de vraag: heeft een levende, daadwerkelijk door hoe het leven is? Een mens kan de dood niet begrijpen, en daarbij denk ik dat het leven ook niet te begrijpen is. Op momenten van euforisch geluk voel je je echt levend. Inderdaad, net als de momenten dat je hete tranen over je wangen laat glijden en oergeluiden maakt van verdriet.

Wat een wijsheid. Als de dood niet te begrijpen is, is het leven dan wel te begrijpen?

Ik heb haar een brief gestuurd met een klein geschenk erin.

Dit stond er in mijn brief:

Lieve F.

De dood is het normaalste wat er is.

En toch komt het altijd onverwacht.

Je schreef dat de dood de afgelopen jaren overal in je leven opduikt. En tegelijkertijd groeit in jou nu het leven.

Kan het tegenstrijdiger? Nee. Dat wat je nu voelt is de puurste vorm van melancholie. Dat euforische geluk, terwijl tegelijkertijd je wangen nat worden van het gemis van al die mensen die er niet meer zijn (letterlijk en figuurlijk).

Je schreef ook dat je de dood niet kunt begrijpen. Net zoals het leven eigenlijk niet te snappen is.

Ik denk dat dit geldt voor iedereen.

Het zijn verwarrende concepten.

Zal ik je eens een opbeurend feitje vertellen?

Er bestaat een veelgedeelde rekensom die zegt: als de baby in je buik 18 jaar is, je al zo’n 90 procent van alle tijd die je ooit samen zult doorbrengen achter de rug hebt.

Yeah baby!

Insane toch?

Maakt deze gedachte je een beetje somber? Ik hoop het.

Want dat is de drijfveer van liefde de komende 18 jaar. Ik hoop dat je hieraan denkt als de baby je wakker houdt en je van uitputting denkt: wanneer stopt deze ellende?

Het leven is ook altijd loslaten en afscheid nemen. Neem een hond en de cyclus van het leven laat zich in 12 jaar zien. Zaai wat bloemen en het gebeurt in vier seizoenen.

En de mens doet er met een beetje geluk 80 jaar over.

Wat je je toch doet afvragen waar alle zielen van de insecten heengaan. En die van ons.

Stephen colbert (1964) vroeg aan matt damon (1970) wat er na de dood gebeurt.

(Alsof je de groenteboer om beleggingsadvies vraagt. Maar goed.)

Hij zei: thuiskomen.

Klinkt diep, maar eigenlijk gewoon een weird antwoord.

Keanu reeves (1964) zei het mooier op die vraag.

Wat ik zeker weet, is dat degenen die van je houden je ontzettend zullen missen als je er niet meer bent.

“I know that the ones who love us will miss us.”

Ja.

Ik weet dat je al veel mensen hebt verloren. En dat het verdriet dagelijks met je meeloopt.

Ik hoop niet dat je je er gek door voelt of raar of onbegrepen.

Acteur billy bob thornton (1955) vatte dit verdriet zo mooi samen in zo’n geknipte IG-reelvideo.

‘Sinds de dood van mijn broer ben ik niet meer dezelfde persoon. Er zit een melancholisch gevoel in me dat nooit meer weggaat.

‘Ik ben elk moment in mijn leven 50 procent blij en 50 procent verdrietig.

‘Het enige advies dat ik voor mensen heb die iemand verloren hebben, is: je gaat er nooit overheen komen.

‘En als je dat weet en dat omarmt, ben je beter af in je leven.

‘Ik wil mijn broer niet vergeten en ik wil niet vergeten wat ik voelde toen hij stierf.

‘Dat verdient hij niet. Zo belangrijk is hij voor mij.

‘Als ik de rest van mijn leven moet lijden en altijd verdrietig moet zijn en eenzaam moet zijn zonder hem en zonder wie hij was en zijn manier van humor en wat hij toevoegde aan het leven, dan is dit de manier waarop ik hem eer.’

Einde quote.

Daar krijg je toch tranen van in je ogen?

Ik snap hem. Ik voel me ook altijd 50 procent melancholisch en 50 procent blij. Soms wisselt het percentage een beetje. 40 procent blij en 60 procent melancholisch. Of andersom. Maar het een zal nooit het andere wegdrukken.

Alsjeblieft niet zeg.

Zo voel ik. Zo adem ik. Zo leef ik.

Daarom.

Koester die 18 jaar met je kleine. Dat kan maar op een melancholische manier. Door alle herinneringen die jullie samen gaan maken te blijven herinneren.

Niet door foto’s. Fuck foto’s. Dat doe je met inkt en papier.

Ik heb daarom in deze envelop ​een boekje ingepakt.​

Vul hem elke dag in voor de komende 5 jaar.

En je zult jaren later bij het teruglezen precies weer de beelden voor je zien van wat er toen die dag gebeurde. Je zult zelfs voelen wat je die dag voelde. Als magie.

Geef dit ingevulde boekje aan je zoon/dochter als die 18 jaar is.

Het is het mooiste geschenk dat je kunt geven. Want juist die eerste vijf jaar dat die leefde, zullen als een waas voelen. Terwijl in die eerste 5 jaar de blauwdruk voor de rest van het leven wordt gelegd, onder jouw warme, liefdevolle vleugels.

Alles is tijdelijk. Maar de melancholicus heeft een voordeel dat de nostalg (met nadruk op WALG) niet heeft. Die zal altijd herinneren hoe iets voelde. En uit die herinnering komt een glimlach voort. Terwijl er tegelijkertijd een warme traan over de wang rolt.

We hebben alleen het nu.

I know.

Deze quote verwacht je bij eckhart tolle, niet bij tomson darko. Maar toch is dit een van mijn favoriete zinnen van amy hempel (1951):

‘I thought the present was the safer bet. We can only die in the future. I thought: right now we are always alive.’

Ja.

We kunnen alleen in de toekomst sterven, lieve vreemdeling.

In het nu zijn we altijd levendig.

met melancholische groet,

tomson 🪐

PS Ik organiseer eind van deze maand mijn ​eerste workshop​, live. Over hoe je je negatieve gedachten omzet in iets bruikbaars. ​Check hier de details. ​Hopelijk zie ik je dan!