🪐 zelfhaat opheffen

🪐 zelfhaat opheffen
Photo by Mockup Graphics / Unsplash

Het ding met zelfhaat is dat je je eigen zalige leven er ernstig mee verzwakt.

Weinig mensen die zichzelf haten bereiken wat ze willen. Omdat ze graag hun eigen kansen dwarsbomen.

Want stel je eens voor dat je dat iets wél lukt en je voelt je dan alsnog hetzelfde?

De horror. De horror.

Dan haat je jezelf nog hatelijker dan hoe je je daarvoor voelde.


Sommige zinnen zitten voor altijd in je ziel gegrift. Zoals de zin ‘The horror! The horror!’ uit de novelle Heart of Darkness (1899) van Joseph Conrad (1857–1924).

Ik was 40 dagen monnik met andere kunstenaars op een online forum (via de ​mystery school​).

  • Er zat een alleraardigste Russische muzikant in ons midden.
  • Hij had een tijdje in Rotterdam gewoond met z’n metgezel.
  • Hij miste de Rotterdamse mensen.
  • Hij miste de Maastoren.
  • De boterhammen met kaas met een klodder mayonaise.
  • Het grijze weer en vooral de drukte, nee dat werd niet gemist.
  • Nu woont hij op Kreta, in Rethymnon, te leven als een bohemien maar dan meer modest.

Hij was echt een van de betere monniken onder ons.

Je zag aan de dagelijkse video’s die we moesten uploaden dat hij de flow had te pakken. Hij deelde zelfs een fantastisch folksliedje dat hij tijdens zijn monnikbestaan had gemaakt en kreeg terecht de complimenten van iedereen en de veren en de hartjes en de liefdesbetuigingen en de ‘wauw breng dit uit!’. En opeens was hij uit het forum gekickt.

De reden?

Hij had de deadline van het uploaden van de dagelijkse video’s niet gehaald. Niet omdat ’ie het vergeten was. Nee, helemaal niet. Hij was het niet vergeten. Hij vond dat het te goed ging en daarom gunde hij zichzelf niet meer geluk. Hij begon zichzelf te saboteren.

Anderen gaan goed op bewierookt worden. En sommigen gaan heerlijk op zelfmedelijden.

Dit zei hij in een video:

‘Ik heb ontdekt dat ik mezelf saboteer. Niet alleen in mijn creatieve leven, maar ook op mijn werk, eigenlijk in het leven zelf. Tijdens deze monnikenchallenge realiseerde ik me dat ik het spel aan het spelen ben om te verliezen. Dat is emotioneel moeilijk te accepteren. Zeker omdat ik ambities heb. Ik doe mijn best. Maar uiteindelijk is er altijd iets waardoor ik van het pad afwijk. Zoals “de video niet uploaden naar Dropbox”. De makkelijkste stap die er is. Het is zo verdomd grappig. En beangstigend. Ik moet uitzoeken waar ik mezelf tegen probeer te beschermen.’

Hij kreeg een tweede kans.

We begonnen met 120 man aan de 40-dagen challenge. We eindigden met een clubje van rond de 20. Hij zat er nog twee dagen voor het einde bij.

Wat hij toen deed zal ik nooit meer uit mijn geheugen kunnen halen.

Hij nam de tijd om bij iedere geüploade video van die dag een heel uitgebreid warm berichtje te zetten. Echt zo’n berichtje dat je weet dat hij je video heeft gekeken en de kern heeft begrepen van wat je doet en waar je mee worstelt en waarin je gegroeid bent.

Daarna heeft hij zichzelf uit het forum gegooid.

Hij wilde het einde niet bereiken.

38 dagen lang intensief gedisciplineerd geleefd. Alle hoogte- en dieptepunten meegemaakt die je maar kan meemaken als je alleen maar kunst mag maken en verder niets.

Maar hij gunde zichzelf de finishlijn niet. Geen sticker voor hem. Geen applausje voor zichzelf. Geen finale monoloog om te vertellen hoe hij zich na 40 dagen voelde.

Snap jij het? Wellicht wel.


Mijn favoriete boek is The Rules of Attraction (1987) van Bret Easton Ellis (1964). Omdat er zulke goede passages in zitten. En een verwijzing naar Das Boot (1981) (m’n favoriete film) en The Smiths (1982–1987) (m’n favoriete band) en uiteraard een verwijzing naar ‘The horror’. Maar dan als ‘The horrah, the horrah’. Het boek is ook verfilmd. Stond tot voor kort op Amazon Prime.

Om iets te bereiken, moet je een vorm van zelfliefde accepteren. Je moet het desnoods forceren. En het jezelf ook nog eens gunnen. Heel erg gunnen.

Dat iets wél lukt.

Bedoel.

Iemand die zichzelf haat plakt geen banaan met ducttape op de muur en noemt het kunst. Zoals Maurizio Cattelan (1960) had gedaan.

Jij vindt het belachelijk dat dit überhaupt kunst wordt genoemd en dat er 120.000 dollar mee gemoeid was en dat is dus jouw grootste handicap. Want dat ding is nu zes miljoen dollar waard.

Ja.

Een banaan en een rol ducttape.

Tuf je thee maar uit en roep ‘belachelijk’.

Dan zeg ik: afgunst en onbegrip voor anderen. Afgunst en onbegrip voor jezelf.

Het maakt ons blind voor absolute genialiteit.

dit ben jij

De banaan aan de muur is het symbool van de absurditeit van wat kunst kan zijn. Maar ook wat iets geweldig maakt. Het lef om dit gewoon te doen. Om dit simpele beeld in het universeel geheugen van de mens te krijgen, dat we dit over 100 jaar nog herinneren.

Maar het is ook een spiegel. Want als je naar die banaan kijkt, zie jij jezelf.

Je durft niet in te zien dat in je eigen kromheid en gewoonheid iets zit dat anders is dan de rest. Dat in de combinatie van de locatie van de muur en het gele fruit en de plakstrip iets doodnormaals heel buitengewoon kan worden.

Ja. Jij kan buitengewoon worden.

Je moet het alleen geloven. Zodat je er eens naar gaat handelen.

Kansen moet je forceren. Niet afwachten. En zeker niet jezelf straffen als je er zo dichtbij bent.

Jezelf straffen is iets voor de nuttelozen.

Je bent niet nutteloos. Waarom voel je anders zoveel?

Je bent een banaan. Vind je ducttape. En een bijzondere muur.

liefs,

tomson

Verstuurd vanaf mijn ziel

PS

Of dacht je dat Maurizio Cattelan (1960) was geboren om de man van een zes miljoen dollar kostende banaan te worden? Zijn vader was vrachtwagenbestuurder. Zijn moeder schoonmaakster. Op school was het allemaal zo zo.

Dit zei hij erover in een interview met tijdschrift ​Lux​:

Interviewer: ‘Je ouders zaten niet in de kunstwereld. Dat moet het moeilijk hebben gemaakt om die wereld binnen te komen. Kreeg je te maken met weerstand?’

Maurizio Cattelan: ‘Weerstand is niet het juiste woord om het te beschrijven. Het verschil tussen mensen zit alleen in de mate waarin ze toegang hebben tot economische mogelijkheden en kennis, en in hoe succesvol ze zijn in het verkrijgen van die twee, wanneer de uitgangspositie dat niet toelaat.

‘Alle keuzes die ik heb gemaakt, waren erop gericht die toegang te vinden. Ik geloof veel meer in de vrije wil dan in het lot: in die zin heeft het katholicisme geen invloed op mij gehad, terwijl de Lutherse ketterij veel beter bij me past. Ik ben ervan overtuigd dat het lot niets anders is dan de optelsom van onze keuzes.

‘Wat betreft wat mijn ouders ervan zouden hebben gevonden dat ik kunstenaar ben geworden: ik heb het geluk gehad dat nooit te hoeven ontdekken.’

PPS

Op de vraag of de banaan opgegeten moest worden, zei hij dat het alleen zin heeft als ook de schil en de tape doorgeslikt worden.

Eerder gepubliceerd via de tomson darko club.